Tramer (hasar) kaydı araç fiyatını ne kadar düşürür?

Tramer kaydı nasıl sorgulanır?

Aracınız kendi adınıza kayıtlıysa tramer kaydını e-Devlet'ten görebilirsiniz; alıcıysanız aracın plakasını 5664'e SMS olarak göndererek, SBM'nin web sorgusuyla ya da SBM'nin TRAMER internet sitesi ve mobil uygulamasıyla ücretli sorgu yaparsınız.

Tramer kaydı, sigorta şirketlerinin aracınız için ödediği hasarların Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi'ndeki (SBM) dökümüdür; trafik cezalarıyla ilgisi yoktur. SBM'ye göre sorgu sonucu, 2003'ten bu yana kasko ve trafik sigortasından ödenen hasarları gösterir; cam hasarı, parça ve eşya çalınmaları ile mini onarım ödemeleri listede yer almaz. SBM'nin sık sorulan sorularında, tutar ayrıntısı SBM'ye gönderilmemiş hasarlar ile trafik hasarları için tutar bilgisi verilmediği de belirtilir; sonuçta tutar görmediğiniz bir kaydı onarım faturası ya da eksper raporuyla açıklayabilirsiniz.

SMS sonucu bilgi amaçlıdır: SBM, içeriğin resmî belge olarak kullanılamayacağını ve verilerin sigorta şirketlerince girildiğini belirtir. Ücret ve mesaj biçimi değişebileceği için sorguyu göndermeden önce SBM'nin SMS sorgulama sayfasını kontrol edin.

Tramer kaydı, ağır hasar ve pert kaydı aynı şey mi?

Hayır. Üçü birbiriyle ilişkili ama ayrı kavramlardır:

• Tramer (hasar) kaydı: Kasko ve trafik sigortasından ödenen hasarların tarihli dökümü (cam hasarı, parça ve eşya çalınmaları ile mini onarım ödemeleri hariç). Sigortadan ödenmişse küçük bir tampon onarımı da görünebilir.
• Ağır hasar: Sigortacılık ve Özel Emeklilik Düzenleme ve Denetleme Kurumu'nun (SEDDK) 25.04.2025 tarihli 2025/12 sayılı Genelgesine göre onarım maliyeti aracın sigortadaki rayiç değerinin yüzde 60'ını aşan ya da genelgede belirlenen kritik parçaları hasar gören araç ağır hasarlı sayılır. Tespiti, 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu uyarınca ruhsat almış sigorta eksperi yapar.
• Pert (tam hasar): SEDDK'nın basın duyurusuna göre hasar tutarı aracın rayiç değerini aşan ve onarım kabul etmeyen araç tam hasarlı sayılır. Bu tespiti de ruhsatlı sigorta eksperi yapar.

Genelge 1 Temmuz 2025'ten bu yana uygulanıyor; güncel durumu SEDDK'nın genelge duyurularından kontrol edin. Bu tarihten önceki ağır hasar kararları o dönemin kurallarına göre verildiği için eski bir kaydı değerlendirirken kaydın tarihine de bakın.

Tramer kaydının fiyata etkisini neler belirler?

Tutar tek başına çok az şey söyler. Alıcı da, aracı değerleyen herkes de kaydı şu beş bilgiyle birlikte okur:

1. Tutarın aracın değerine oranı. Aynı tutar, değeri düşük bir araçta büyük, değeri yüksek bir araçta küçük bir orana karşılık gelir. Kendi oranınızı bulmak için kayıt tutarını, aracınızın hasarsız emsallerinin fiyatına bölün.
2. Hasarın yeri. Şasi, podye, direk ve tavan gibi taşıyıcı bölgeleri ya da airbag sistemini ilgilendiren hasar, yalnızca sökülüp takılan dış parçalara (tampon, kapı, çamurluk, kaput) gelen hasardan çok daha fazla soru işareti yaratır. Parça bazında ayrıntı için boyalı ve değişen parçaların fiyata etkisi rehberine bakın.
3. Onarım mı, değişim mi? Parçanın boyanması, lokal boyayla düzeltilmesi ya da değiştirilmesi alıcı için farklı anlamlar taşır. Takılan parçanın orijinal mi yan sanayi mi olduğu ve onarımın nerede yapıldığı da sorulur.
4. Kayıt sayısı ve tarihi. Tek ve eski bir kayıt ile kısa aralıklarla gelen birkaç kayıt aynı izlenimi vermez. Parça ve işçilik fiyatları zamanla değiştiği için yıllar önceki bir tutarı bugünkü bir tutarla doğrudan karşılaştırmak yanıltıcı olabilir.
5. Ekspertizle tutarlılık. Ekspertiz raporundaki boyalı ve değişen parçalar kayıtla örtüşüyorsa alıcı rahatlar. Yüksek bir tutara karşın raporda tek bir boyalı parça görünüyorsa ya da kayıt olmadığı hâlde değişen parça varsa alıcı açıklama ister. Ekspertiz raporunun değerleme raporundan farkı için ekspertiz mi, değerleme mi? rehberine bakın.

Tramerli araç ile hasarsız araç arasındaki fiyat farkı nasıl bulunur?

Alıcı, tramerli aracı aynı özellikteki hasar kaydı olmayan araçlarla karşılaştırır ve aradaki riski fiyattan düşmek ister. Aynı karşılaştırmayı siz de ilan sitelerinde yapabilirsiniz:

1. Aracınızla aynı marka, model, model yılı, motor, paket ve vites tipinde, kilometresi yakın ilanları toplayın.
2. İlanları üç gruba ayırın: “hasar kaydı yok” yazanlar, tramer tutarını belirtenler ve hasar bilgisi vermeyenler. Üçüncü grubu karşılaştırmada kullanmayın.
3. Aracınızda ağır hasar ya da pert kaydı varsa tramerli grubu yalnızca aynı tür kaydı olan ilanlardan oluşturun; bu araçlar hasarsız ve küçük tramerli araçlardan ayrı bir fiyat grubunda alınıp satılır.
4. Her grubun ilan fiyatlarını sıralayıp ortadaki değeri (medyan) alın; belirgin biçimde ucuz ya da pahalı uç ilanları dışarıda bırakın.
5. Tramerli grupta kaydı sizinkine en çok benzeyen ilanlara (tutar, hasarın yeri, değişen parça) daha çok ağırlık verin.
6. İki grubun farkını kaba bir tramer etkisi olarak yorumlayın. Bu fark ilan fiyatları arasındadır; satış fiyatı pazarlık sonrasında oluşur. Ayrıntı için pazarlık payı ve ilan fiyatı rehberine bakın.

Kilometre, donanım ve şehir gibi diğer etkenleri de hesaba katan genel yöntemi ikinci el araç fiyatı nasıl belirlenir rehberinde adım adım anlatıyoruz.

Tramer etkisi örnek bir araç üzerinde nasıl hesaplanır?

Tramer kaydı silinir mi?

Kayıtlar, sigorta şirketlerinin SBM'ye gönderdiği ödeme bilgilerinden oluşur ve sorgu 2003'ten bu yana bildirilen ödemeleri kapsadığı için gerçekleşmiş ve sigortadan ödenmiş bir hasar, üzerinden yıllar geçse de sonuçta görünmeye devam eder. Hasar bilgisinin yanlış girildiğini düşünüyorsanız kaydı bildiren sigorta şirketiyle görüşün; SBM'nin sık sorulan sorularına göre SBM'nin Hasar Bilgi Düzeltme uygulamasından da başvurabilirsiniz.

Kayıt doğruysa satıcı olarak yapabileceğiniz en etkili şey, kaydın arkasındaki onarımı belgelemektir:

• Onarım faturası ve servis iş emri (hangi parçanın onarıldığını ya da değiştiğini gösterir),
• Değişen parçaların faturası (orijinal ya da eşdeğer parça olduğunu gösterir),
• Varsa sigorta eksper raporu ve hasar fotoğrafları,
• Satıştan kısa süre önce alınmış güncel bir ekspertiz raporu.

Tramer kaydını alıcıya nasıl açıklarsınız?

Alıcı, plakayla kaydı kendisi de sorgulayabilir. Tutarı ve hasarın yerini ilanda ve ilk görüşmede açıkça söylemek, pazarlık sırasında sürprizi ve güven kaybını önler. Kısa ve belgeyle doğrulanabilen bir cümle yeterlidir:

Kayıt tutarını, boyalı ve değişen parçaları ilan metnine nasıl yerleştireceğinizi araba ilanı nasıl yazılır rehberinde anlatıyoruz. Satış sonrası sorumluluğa ilişkin hukuki sorularınız için bir avukata danışın.

Değer kaybı tazminatı ile piyasa değeri tahmini aynı şey mi?

Hayır. Değer kaybı tazminatı, kazadan sonra aracınızın uğradığı değer kaybı için kusurlu tarafın sigortasından ya da kendisinden talep edilebilen ayrı bir hukuki süreçtir. Başvuru ve itiraz yolları için sigorta şirketinize ya da bir avukata danışın.

Piyasa değeri tahmini ise aracınızın bugün hangi fiyat aralığında satılabileceğini benzer araçların güncel ilanlarına bakarak öngörür. Böyle bir tahmin ekspertiz, resmî değerleme ya da tazminat belgesi değildir; tazminat sürecinde eksper veya bilirkişi raporunun yerine kullanılamaz.

ArabaAnaliz raporunda tramer etkisi nasıl gösterilir?

Değerleme formunda “Aracınızda hasar kaydı bulunuyor mu?” sorusuna “Evet” derseniz toplam tramer tutarını sorarız. Tutarı bilmiyorsanız “Tutarı bilmiyorum” seçeneğiyle devam edebilirsiniz; tutarı girerseniz kaydın etkisi aracınızın değerine göre değerlendirilebilir. Ağır hasar ya da pert kaydı, boyalı ve değişen parçalar ve taşıyıcı bölgelerdeki işlemler ayrı sorularla alınır. Fiyatı, bulunan güncel ilanlar ve bu bilgiler üzerinden yapay zekâ (Anthropic'in Claude modeli) belirler. Hasar kaydı fiyatı etkiliyorsa bu etki, diğer etkenler gibi raporda TL tutarı ve kısa gerekçesiyle ayrı bir satırda gösterilir; karşılaştırmada kullanılan ilanlar da raporda yer alır. Fiyatın nasıl belirlendiğini değerleme yöntemi sayfasında açıklıyoruz.