Noterde araç satışından önce neleri kontrol etmelisiniz?
Noter satışı günü sürpriz yaşamamak için aracınızın borç ve kayıt durumunu ilan vermeden önce öğrenin. Bu kontrollerin çoğunu alıcı da yapacaktır; aynı bilgiyi sizin önceden bilmeniz hem pazarlıkta elinizi güçlendirir hem de son anda iptal edilen randevuların önüne geçer.
| Kontrol | Nereden bakılır? | Neden önemli? |
|---|---|---|
| Motorlu taşıtlar vergisi (MTV) borcu | GİB'in internet hizmetleri veya e-Devlet | 197 sayılı Kanun'a göre satış nedeniyle malik değiştiğinde vergi devirden önce ödenir; satışı yapan, işlemden önce ödenmemiş MTV olmadığını gösteren belgeyi istemek zorundadır. Gelir İdaresi Başkanlığı'na göre araç yılın ilk altı ayında satılıyorsa satıştan önce yalnızca ocak taksidinin ödenmesi gerekir; alıcı açısından MTV mükellefiyeti temmuz ayında başlar. Temmuzda ya da sonrasında satıyorsanız temmuz taksidinin de ödenmiş olması gerekir. |
| Trafik cezaları | e-Devlet'teki trafik cezası sorgulama | Aracınıza yazılmış ödenmemiş cezaları satış gününden önce öğrenmek için. |
| Rehin, haciz veya satışa engel kayıt | Kredi kullandığınız banka; satış sırasında noter | Noter devirden önce satışa engel bir kayıt olup olmadığına bakar. Kredi rehni varsa kaldırma sürecini bankanızla önceden planlayın. |
| Tramer (hasar) kaydı | SBM'nin hasar kaydı sorgulama hizmeti | Alıcı soracaktır; kaydı ve tutarı bilerek fiyat verin (tramer kaydının fiyata etkisi). |
| Araç muayenesi tarihi | e-Devlet'teki muayene sorgulama veya TÜVTÜRK | Araçların Satış, Devir ve Tescil Hizmetlerinin Yürütülmesi Hakkında Yönetmelik'e göre noter satışı için aracın muayenesinin geçerli olması gerekir (trafikten çekilmiş ya da çekilecek araçlar hariç). Alıcılar bir sonraki muayene tarihini de sorar; yaklaşan muayene pazarlık konusu olabilir. |
Fiyatı henüz netleştirmediyseniz önce aracınızı iyi fiyata satma rehberine, ilan hazırlığı için ilan yazma rehberine bakın. Benzer ilanlara göre tahmini bir aralık görmek isterseniz ArabaAnaliz değerleme raporu da bir başlangıç noktası olabilir; rapor bir tahmindir, ekspertiz ya da satın alma teklifi değildir.
Araç satışı için hangi belgeler gerekir?
Satıcı olarak noterde genellikle şunlar istenir:
- Geçerli, fotoğraflı kimlik belgesi (ör. T.C. kimlik kartı).
- Araç tescil belgesi (ruhsat). Ruhsatı kaybettiyseniz ne yapmanız gerektiğini randevudan önce noterden sorun.
- Vekâletname: Satışı sizin adınıza başka biri yapacaksa, araç satışına yetki veren ve noterde düzenlenmiş vekâletname.
- Şirket adına kayıtlı araçta imza yetkisini gösteren belgeler (ör. imza sirküleri).
- Güvenli ödeme işleminin bilgileri: Bedel nakit, havale veya EFT ile ödenecekse sistemde açılan işleme ait bilgiler.
Alıcının da hazırlaması gerekenler var. Araçların Satış, Devir ve Tescil Hizmetlerinin Yürütülmesi Hakkında Yönetmelik'e göre noter satışı, aracın geçerli muayenesi ve zorunlu trafik sigortası bulunduğu tespit edilirse yapılır. SBM'ye göre trafik sigortası poliçesi satışla yeni malike geçmez; alıcı kendi adına yeni poliçe yaptırır. Allianz Sigorta'nın açıklamasına göre uygulamada noter, devirden önce alıcı adına düzenlenmiş poliçeyi arıyor. Alıcının poliçeyi randevudan önce hazırlaması, satışın tek ziyarette bitmesine yardımcı olur.
Noterde araç satışı adım adım nasıl yapılır?
- Fiyat ve koşullarda anlaşın. Satış bedelini, masrafları kimin ödeyeceğini ve teslim gününü yazılı mesajla netleştirin. Pazarlık aralığını önceden düşünmek için pazarlık payı rehberine bakabilirsiniz.
- Ekspertizi noterden önce tamamlayın. Alıcı aracı inceletmek istiyorsa bunu satış gününden önce planlayın.
- Güvenli ödeme işlemini açın. İşlem, sisteme dâhil bir banka, elektronik para kuruluşu veya ödeme kuruluşu üzerinden plaka, satış bedeli ve tarafların bilgileriyle açılır. Ticaret Bakanlığı'nın 2024 tarihli duyurusunda anlatılan akışta satıcı taşıt, alıcı ve satış bilgilerini girer; alıcı kendisine iletilen referans numarasıyla bilgileri onaylar. Ayrıntılar kurumun akışına göre değişebildiği için kullanacağınız kurumun sayfasını okuyun.
- Alıcı bedeli yatırır. Alıcı satış bedelini kurumun gösterdiği şekilde aracı kuruma öder; para satış tamamlanana kadar bu kurumda tutulur.
- Notere birlikte gidin. Noter kimlikleri, aracın kayıtlarını, satışa engel bir durum olup olmadığını, muayene ve trafik sigortasının geçerliliğini ve güvenli ödeme kaydını kontrol eder; satış sözleşmesi taraflarca imzalanır.
- Bedelin hesabınıza geçtiğini görün. Satış tamamlanınca tutar aracı kurum tarafından hesabınıza aktarılır. Parayı kendi bankacılık uygulamanızda gördükten sonra aracı, anahtarları ve araca ait belgeleri teslim edin.
Güvenli Ödeme Sistemi nedir, araç satışında zorunlu mu?
Güvenli Ödeme Sistemi (GÖS), ikinci el taşıt satışında satış bedeli ile aracın mülkiyetinin aynı anda el değiştirmesini sağlayan, Ticaret Bakanlığı ile Türkiye Noterler Birliği'nin kurduğu sistemdir. Ticaret Bakanlığı'nın duyurusuna göre alıcının yatırdığı bedel satış gerçekleşene kadar aracı kuruluşta bloke tutulur ve noterde satış yapıldığında satıcının hesabına aktarılır; bedel yatırılmamışsa sistem noterde devri engeller. Anadolu Ajansı'nın aktardığına göre aracı kuruluşlar bankalar, elektronik para kuruluşları ve ödeme kuruluşlarıdır.
Zorunlu mu? Satış bedelinin tamamı ya da bir kısmı nakit, havale veya EFT gibi yöntemlerle ödenecekse evet. 27 Ağustos 2024 tarihli ve 32645 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Motorlu Kara Taşıtlarının Ticareti Hakkında Yönetmelik ile sistemin kullanımı, galerilerin yanında bireyler arası satışları da kapsayacak şekilde zorunlu hale geldi. Ticaret Bakanlığı'nın duyurusuna göre zorunluluk 27 Eylül 2024'ten itibaren uygulanıyor. Yönetmelik yayımlandıktan sonra değiştirildi; güncel metni Mevzuat Bilgi Sistemi'nden, güncel durumu Ticaret Bakanlığı duyurularından kontrol edin.
Sistemi kullanırken bilmeniz gerekenler
- Nereden erişilir? Sisteme dâhil banka, elektronik para kuruluşu ve ödeme kuruluşlarının kendi kanallarından. Hangi kanalların (şube, internet ya da mobil bankacılık gibi) sunulduğu kuruma göre değişir; kullanacağınız kurumdan öğrenin.
- Bilgileri doğru girin. Kurumun kurallarına göre plaka, bedel ya da alıcı bilgisi işlem açıldıktan sonra değiştirilemeyebilir; bu durumda hatalı işlem iptal edilip yenisi açılır. Rakamı alıcıyla yazılı olarak teyit ettikten sonra girin.
- Hizmet bedelini hesaba katın. Ticaret Bakanlığı'nın duyurusuna göre sistemin kullanımı için bir hizmet bedeli alınır. Tutar güncellenebildiği için güncel bedeli ve hangi taraftan alınacağını işlem yapacağınız kurumdan öğrenin ve pazarlıkta hesaba katın.
- Kurum koşulları farklıdır. Bakanlık duyurusuna göre satıştan vazgeçilirse alıcının yatırdığı tutar aracı kuruluş tarafından iade edilir. Hangi tarafın o kurumun müşterisi olması gerektiği, işlem limitleri ve iadenin nasıl yapılacağı kuruma göre değişir; işlemi başlatmadan önce kurumun kendi sayfasını okuyun.
Noter araç satış masrafı ne kadar tutar?
Noterde satışın maliyeti birkaç kalemden oluşur: yürürlükteki Noterlik Ücret Tarifesi'ne göre alınan noter ücreti, harç ve Güvenli Ödeme Sistemi hizmet bedeli. 19 Aralık 2025 tarihli ve 33112 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan 7566 sayılı Kanun ile noterde yapılan ikinci el (tescilli) taşıt satış ve devirlerinde, satış bedeli üzerinden binde 2 oranında ve 1.000 TL'den az olmamak üzere harç alınması düzenlendi; uygulama 1 Ocak 2026'da başladı (T24). İkinci el motorlu kara taşıtı ticareti yetki belgesi bulunanlara yapılan satış ve devirlerde bu harç alınmaz. Harç tutarları dönemsel olarak güncellenebildiği için güncel tutarı satıştan önce noterinize sorun.
Temsili örnek
Binde 2 harç nasıl hesaplanır?
Satış bedeli 750.000 TL ise binde 2 harç 750.000 × 0,002 = 1.500 TL olur. Satış bedeli 400.000 TL olan bir araçta hesap 800 TL çıkar; kanundaki 1.000 TL alt sınır nedeniyle 1.000 TL ödenir.
Rakamlar yalnızca hesaplama mantığını gösterir; noter ücreti ve güvenli ödeme hizmet bedeli buna ayrıca eklenir.
Hangi masrafın kimde kalacağını notere gitmeden önce açıkça konuşun. Satış bedeline masrafların dâhil olup olmadığı önceden netleşmezse satış günü anlaşmazlık çıkabilir.
Kapora ve sahte alıcı dolandırıcılığına karşı nelere dikkat etmelisiniz?
Güvenli Ödeme Sistemi'nde satış bedeli sisteme dâhil bir banka, elektronik para kuruluşu ya da ödeme kuruluşuna yatırılır; noter ücreti ve harç da noterde ödenir. Bu nedenle sizden ya da alıcıdan bir kişinin kişisel hesabına kapora, “dosya masrafı” veya “güvenli ödeme bedeli” istenmesi dolandırıcılık işaretidir. Kendini telefonla ya da mesajla noter veya noter çalışanı olarak tanıtan birinin ödeme talebine karşılık vermeyin.
Dikkat etmeniz gereken işaretler
- Sahte noter araması veya mesajı: “Satış noterden yapılacak, önce masrafı yatırın” gibi, parayı bir kişinin hesabına yönlendiren talepler.
- Kopya ilanlar: Aracınızın fotoğraflarıyla, piyasanın altında bir fiyatla açılmış başka bir ilan görürseniz ilan sitesine bildirin. Böyle ilanlar, alıcıları sizin aracınız için başkasının hesabına kapora göndermeye yöneltmek amacıyla açılabilir.
Kendinizi nasıl korursunuz?
- Bedeli nakit, havale veya EFT ile alacaksanız Güvenli Ödeme Sistemi'ni kullanın; devri yalnızca noterde yapın. Noter dışında elden ödeme, kişisel hesaba ödeme ya da noterden önce araç teslimi önerisini kabul etmeyin.
- Kimsenin kişisel hesabına “masraf” göndermeyin. Noterin ücretini noterde ödersiniz.
- Bankanızdan gelen doğrulama kodlarını ve e-Devlet şifrenizi kimseyle paylaşmayın.
- Dekont görüntüsünü veya SMS'i ödeme saymayın; parayı yalnızca kendi bankacılık uygulamanızda gördüğünüzde gelmiş kabul edin.
- “Fazla gönderdim, farkı iade et” gibi taleplere, para hesabınızda görünmeden karşılık vermeyin.
- Test sürüşüne siz de katılın, alıcının ehliyetini görün; aracı, anahtarı ve ruhsatın aslını tanımadığınız kişiye bırakmayın.
- Kapora zorunlu değildir; asıl güvence alıcının bedeli sisteme yatırmasıdır. Sistem dışında kapora almayı düşünüyorsanız önce noterinize danışın; kabul ederseniz tutarı ve hangi durumda iade edileceğini yazılı mesajla netleştirin.
- Şüphelendiğinizde işlemi durdurun, noteri kendi bulduğunuz numaradan arayın ve girişimi kolluğa bildirin.
Araç satarken ekspertizi kim yaptırır, ücretini kim öder?
Bireyler arası satışta ekspertiz yaptırmak zorunlu değildir; kimin yaptıracağına ve ücreti kimin ödeyeceğine taraflar karar verir. Genellikle aracı inceletmek isteyen alıcı randevu alır. Ekspertiz, aracın kaporta, boya ve mekanik durumunu inceleyen bağımsız bir rapordur.
- Randevuyu birlikte planlayın; aracı kendiniz götürün ve inceleme bitene kadar orada kalın.
- Alıcı tek bir adreste ısrar ederse, iki tarafın da kabul edeceği, TSE Hizmet Yeterlilik Belgesi bulunan bir ekspertiz merkezi önerin ve raporun bir kopyasını isteyin.
- İlandan önce kendi ekspertizinizi yaptırmak, alıcının sorularına belgeyle cevap vermenizi sağlar. Ekspertizin aracın durumunu, değerlemenin ise fiyatı konu aldığını unutmayın (ekspertiz mi, değerleme mi?).
- Aracı bir galeriye satıyorsanız ticari satışlara özgü kurallar da devreye girer; ayrıntılar için 6 ay 6 bin km kuralı rehberine bakın.
Araç satıldıktan sonra neler yapmalısınız?
- Bedelin hesabınıza geçtiğini kontrol edin ve noterde imzaladığınız satış belgesinin bir örneğini saklayın.
- Birkaç gün içinde e-Devlet'te adınıza kayıtlı araçları sorgulayıp aracın üzerinizden düştüğünü görün.
- SBM'ye göre zorunlu trafik sigortası poliçesi satışla alıcıya geçmez; poliçenizi iptal ettirip kalan güne ait prim iadesini alabilirsiniz. Kaskonuz için de sigorta şirketinize satışı bildirin; iptal ve iade koşullarını şirketiniz bildirir.
- HGS etiketinizi, etiketi aldığınız kurum üzerinden iptal ettirin veya güncelleyin.
- Araçtaki telefon eşleştirmelerini, navigasyon kayıtlarını, garaj kumandasını ve kişisel eşyalarınızı kaldırın.
Araba satarken nelere dikkat edilmeli? Satış kontrol listesi
Satıştan önce
- MTV borcu sorgulandı, satıştan önce ödenmesi gereken taksit ödendi.
- Trafik cezası, rehin/haciz ve hasar kaydı sorgulandı; muayenenin geçerli olduğu görüldü.
- Kimlik, ruhsat ve gerekiyorsa vekâletname ya da şirket belgeleri hazır.
- Noter arandı, istenen belgeler ve güncel masraf soruldu.
- Satış bedeli, masrafların kimde olduğu ve teslim günü yazılı olarak netleşti.
- Ekspertiz yapıldı veya yapılmayacağı konusunda anlaşıldı.
- Alıcı, noterin istediği belgeleri (ör. kendi adına trafik sigortası) hazırladı.
Noter günü
- Güvenli ödeme işlemi doğru plaka, bedel ve alıcı bilgisiyle açıldı.
- Alıcı bedeli aracı kuruma yatırdı; kimsenin kişisel hesabına para gitmedi.
- Satış sözleşmesi okunup imzalandı.
- Bedel kendi bankacılık uygulamanızda göründü; ardından anahtar ve araç teslim edildi.
Satıştan sonra
- Satış belgesinin örneği saklandı.
- e-Devlet'te aracın üzerinizden düştüğü görüldü.
- Sigorta şirketine satış bildirildi; HGS etiketi iptal edildi veya güncellendi.